Iets trok vorige week ineens de aandacht van Stef Lhermitte, toen hij satellietbeelden van de Petermann-gletsjer in het noordwesten van Groenland bekeek. De Delftse onderzoeker zag, bijna bij toeval, een dunne lijn die hem nieuw toescheen, terwijl hij voor een ander ijssmeltonderzoek beelden van de Sentinel-1 satelliet van ESA bestudeerde. Lhermitte checkte andere satellietbeelden en zag dat de scheur voor het eerst in juli 2016 opdook; maar bij zijn weten had niemand hem nog gezien. Lhermitte bracht zijn ontdekking (met beelden) in vijf tweets naar buiten, hopend dat de buitenwacht zou kunnen helpen om zijn ontdekking nader te duiden.

Eén vlucht

De tweets kwamen via de Washington Post (zie onder) onder de aandacht van Tom Wagner, hoofd van het poolonderzoek van NASA. Wagner attendeerde vervolgens collega Joe MacGregor in Groenland, waar hij onderzoek leidt naar de ijskap. Dit behelst onder meer lage vluchten boven Groenland om 3D-beelden van het ijs te maken. Wagner vroeg MacGregor of er ook vluchten waren geweest in het gebied waar Lhermitte de scheur had ontdekt.

Dit was niet het geval, maar toevallig stond er in deze campagne nog één vlucht over de Petermann-gletsjer gepland, en wel voor de volgende dag. De vermoedelijke scheur lag slechts enkele honderden meters van de geplande baan van deze laatste vlucht van het jaar. De vlucht bevestigde het bestaan van de scheur en wetenschappers konden het gebied meteen gedetailleerd in kaart brengen.

Smelt

Een nieuwe scheur in een van de grootste gletsjers van Groenland is zorgwekkend. De nieuw ontdekte scheur is significant want hij ligt verder naar boven (‘stroomopwaarts’) in de gletsjer dan eerdere ontdekte scheuren. Hoe verder naar boven, hoe onstabieler de onderliggende ijslaag wordt, als er stukken zouden afbreken.

De gletsjer werkt als een soort barrière tussen de ijskap en de open oceaan. Hoe meer de gletsjer zich terugtrekt en hoe meer grote stukken ijs afbreken en in de oceaan komen, hoe minder weerstand de gletsjer biedt, waardoor er meer zeespiegelstijging optreedt door afkalvend landijs. De nieuwe scheur laat ook zien dat er potentieel een grote ijsberg van de gletsjer zou kunnen afbreken.

Washington Post

De tweets van Lhermitte trokken de aandacht van Washington Post journalist Chris Mooney, die over dit onderwerp vervolgens twee artikelen schreef:

Daarna pikten allerlei vele andere media wereldwijd het bericht op, waaronder de Daily Mail:

en CNN:

Interview met Lhermitte op Scientias

Meer informatie

Dr. Stef Lhermitte, https://www.tudelft.nl/staff/s.lhermitte/ 
Adviseur wetenschapscommunicatie TU Delft Roy Meijer, r.e.t.meijer@tudelft.nl, 015 2781751 / 06 14015008