Prof.ir. P.E.L.J.C. Vermeulen

Hoogleraar Architectural Design - Afdeling Architecture

Paul Vermeulen is hoogleraar Architectural Design. Binnen het thema ‘Urban Architecture’ richt hij zich op het ‘vormloze openbare gebouw’ in de stad. Zijn programma kijkt kritisch naar de diverse klassieke opvattingen door de eeuwen heen, alsmede naar het huidige discours ten aanzien van stedelijk marketingbeleid. Dit schept ruimte om dieper na te denken over de aard en functie van gebouwen in de stedelijke omgeving van de 21ste eeuw.

“Sedert de jaren ’70 tekent zich een schisma af in de architectuurwereld,” zegt Vermeulen. “Enerzijds zie ik een steeds robuustere ontwerperscultus ontstaan, terwijl anderzijds de universitaire wereld hier het primaat opeist en onderzoeksdoelstellingen autonoom begint te verkondigen. De professionalisering van zowel de ontwerppraktijk als de ontwerpwetenschap mag dan waardevol zijn, het leidt ook tot het verdwijnen van een gemeenschappelijke basis binnen de bouwkundige cultuur. Universiteiten zouden tot de schaarse plekken moeten behoren waar deze kloof kan worden overbrugd. Voor mij is de academische wereld een plaats waar nieuwe kennis ontstaat en rijpt middels dialoog en uitwisseling. Het is een plaats waar de verschillen tussen ontwerppraktijk en ontwerponderzoek worden erkend, maar waar tevens een gemeenschappelijk idioom wordt gekoesterd.”

Tijdens de eerste drie maanden van zijn hoogleraarschap zal Vermeulen zich richten op de nadere invulling van zijn docententaken als hoogleraar Architectural Design. Hij doet verkennend onderzoek naar de opvattingen van ‘stedelijke architectuur’ betreffende het vraagstuk van het ‘vormloze openbare gebouw’ in de stad. Vermeulen plaatst vraagtekens bij de diverse traditionele opvattingen door de eeuwen heen, waarbij de contouren van openbare voorzieningen altijd strikt hiërarchisch vanuit de aanwezige context vorm kregen, maar kijkt ook kritisch naar het huidige discours ten aanzien van stedelijke marketing. Daarbij worden openbare gebouwen geacht op spectaculaire wijze de aandacht te trekken, als krachtig uitroepteken binnen een verder neutraal stadsbeeld.

Paul Vermeulen staat aan het hoofd van het in België gevestigde architectenbureau De Smet Vermeulen en is werkzaam als architectuurrecensent. Zijn werk wordt gepubliceerd in diverse internationale media. In 1985 rondde Vermeulen zijn studie Bouwkunde aan de KU Leuven af. Van 1985 t/m 1988 werkte hij als onderzoeker voor de KU Leuven aan projecten in Bandung, Bangkok en Algiers, in sommige gevallen voor de UNESCO.

Samen met Henk de Smet heeft Vermeulen in 1989 De Smet Vermeulen architecten opgericht. In die periode verwierf Vermeulen algemeen erkenning als onderzoeker en criticus, wat ertoe leidde dat hij regelmatig werd uitgenodigd om bijdragen te leveren aan diverse internationale media. Van 1994 t/m 2000 zat hij in de redactie van het gerenommeerde architectuurtijdschrift Archis. Zijn werk is breed gepubliceerd, onder andere in vaktijdschriften als AA Files, Werk/Bauen und Wohnen en het OASE Architectural Journal.

Naast het werk voor zijn ontwerpbureau en als architectuurrecensent doceerde hij aan ontwerpstudio’s van de KU Leuven (1991-heden) en de TU Delft (2006-2014). Van 1994 tot 2006 was hij werkzaam als hoogleraar Architectuurkritiek aan de KU Leuven. Hij heeft gedoceerd, lezingen gegeven en als gastrecensent gewerkt aan bouwkundefaculteiten in Zweden, Ierland, België, Zwitserland en Duitsland. Vermeulen heeft een indrukwekkende staat van dienst opgebouwd in adviserende functies, onder andere als voorzitter van de Adviescommissie Bouwkundig Erfgoed Oostende (2007-heden), als medevoorzitter van de Visitatiecommissie Antwerps Stadsbouwmeester (2010-2011), als voorzitter van de Kwaliteitskamer Monumenten en Architectuur in Gent (2011-2015) en als deskundige in de selectiecommissie Vlaams Bouwmeester (2016).

Paul Vermeulen