Promotie Y.M. Dijkstra: estuaria

30 april 2019 15:00 - Locatie: Aula, TU Delft - Door: webredactie

Regime shifts in sediment concentrations in tide-dominated estuaries. Promotor 1: Dr. H.M. Schuttelaars (EWI); Promotor 2: Prof.dr.ir. Z.B. Wang (CiTG).

Rivier- en kuststromingen transporteren sediment. In de gebieden waar rivieren en zeeën bij elkaar komen, zogeheten estuaria, convergeren deze transporten. Dit leidt tot de formatie van gebieden waarin de sedimentconcentratie verhoogd is, genaamd estuariene troebelheidsmaxima(ETM). ETM zijn relevant voor het ecosysteem, omdat ze  leiden tot verminderde lichtindringing in het water, wat leidt tot verminderde groei van algen en planten die de basis van het voedsel web vormen. ETM zijn ook economisch belangrijk, omdat ze in verband worden gebracht met aanzanding en daarom een verminderde vaardiepte. In het Eems estuarium (Duitsland en Nederland) is de sedimentconcentratie in het ETM over de afgelopen decennia met een factor 10-100 toegenomen. Dit wordt ook wel een systeemomslaggenoemd. Gedurende dezelfde periode is het estuarium sterk verdiept om de bevaarbaarheid te verbeteren. Er is gesuggereerd dat de verdieping heeft geleid tot de waargenomen systeemomslag. Op basis van deze suggestie is door wetenschappers de hypothese geponeerd dat een dergelijke dramatische toename van de sedimentconcentratie in de toekomst ook in andere sterk verdiepte estuaria kan gebeuren. Een van deze estuaria is de Schelde (Nederland en België). 

Dit proefschrift laat voor het eerst zien dat de verdieping in de Eems inderdaad kan hebben geleid tot de waargenomen systeemomslag. Ook laat dit proefschrift zien dat deze systeemomslag niet plaats heeft gevonden over een periode van een aantal decennia, maar over een periode van een aantal jaren, beginnend in 1989. De connectie tussen verdieping en verhoogde sedimentconcentraties wordt verklaard door een systematische analyse van de onderliggende fysische terugkoppelingsprocessen. Dit is gedaan door een nieuw geïdealiseerd model, genaamd iFlow, te ontwikkelen en te gebruiken en door modelresultaten te vergelijken met waarnemingen. Het model is ook gebruikt om te onderzoeken of een systeemomslag ook kan plaatsvinden in de Schelde. Het proefschrift laat zien dat verdieping in de Schelde niet leidt tot een grote toename van de sedimentconcentratie door soortgelijke processen als in de Eems. De verschillen tussen de Eems en de Schelde worden verklaard doormiddel van een analyse van de onderliggende fysische processen.

Meer informatie?

Voor inzage in proefschriften van de promovendi kunt u kijken in de TU Delft Repository, de digitale vindplaats van openbare publicaties van de TU Delft. Proefschriften zullen binnen een paar weken na de desbetreffende promotie in de Repository te vinden zijn.