Een voorproefje van het Food & Eating Design Lab

Hoe onze samenleving omgaat met eten is van cruciaal belang. Vele maatschappelijke problemen  kun je herleiden tot onze relatie met voedsel en eten. “Van agrarische productie en voedselafval tot groeiende aantallen mensen met obesitas en diabetes. Zelfs psychische gezondheid wordt beïnvloed door eten.” Rick Schifferstein is directeur van het Food & Eating Design Lab op de faculteit Industrieel Ontwerpen van TU Delft. Hier werken onderzoekers, studenten en bedrijven samen om de interactie die mensen met hun eten hebben te verbeteren en oplossingen te onderzoeken die gezondheid en welzijn bevorderen. 

Tekst: Marc de Kool | Illustraties: Meike Huisman

“Neem bijvoorbeeld een zeer persoonlijk probleem zoals stress-eten. Hoe beïnvloeden negatieve emoties ons eetgedrag? En hoe zouden we met een ontwerpinterventie mensen kunnen helpen om hiermee om te gaan? Masterstudente Leonie Houwen ontwierp een verpakking voor chocoladerepen. Door de manier waarop je chocolade uitpakt te veranderen, in een stukje-voor-stukje manier, stimuleer je het bewuste keuzeproces. Elke keer als je een reep uitpakt kun je een stukje eten, maar de rest van de reep is nog helemaal verpakt. Dit maakt het makkelijker om te stoppen na één stukje en voel je je niet schuldig dat je weer een hele reep hebt gegeten.”

Het Food & Eating Design Lab gelooft dat design een cruciale rol kan spelen in het oplossen van diverse maatschappelijke problemen. Een ontwerpaanpak brengt de ‘blik’ van projecten verder dan alleen de fysieke voedselproducten zelf. Van agrarische productie en voedselverpakkingen tot marketing en eetgewoontes. Designers kunnen innovatie in voedsel stimuleren door samenwerking tussen verschillende experts van diverse disciplines te structureren en faciliteren. Daarbij geven designers vaak vorm aan methodes die iedereen in een proces betrekken. De designer kan daarmee de rol van de chef-kok overnemen en alle informatie integreren in een succesvolle voedselinnovatie. Inclusief de oplossing van bijvoorbeeld de chef-kok op het gebied van receptuur.

‘Een toekomstig project waar we ons graag op richten zou een nauwe samenwerking met psychologen betekenen. Zij hebben modellen ontwikkeld voor gedragsverandering door interventies. Ik denk dat we daarmee nog meer succes kunnen boeken op het gebied van obesitasproblematiek en chronische ziektes zoals diabetes. We blijven uitdagingen aan gaan die impact kunnen hebben op een grotere schaal. Daarom zullen we inzichten nodig hebben over psychologische mechanismes achter deze uitdagingen op maatschappelijk niveau.

Het huidige programma van afstudeerprojecten van het Food & Eating Design Lab bevat ook samenwerkingen met bedrijven. Een blik in de supermarkt van de toekomst samen met Albert Heijn bijvoorbeeld, of onderzoek naar keukenontwerp met Gaggenau.

Het Lab legt graag de nadruk op samenwerking. “Openheid is ons streven. We organiseren Food Lab Meetings waar mensen onderzoekideeën pitchen, elkaar op de hoogte houden van hun eigen vooruitgang, prototypes tonen en elkaar continue feedback geven. Zowel bachelor-, master- als PhD studenten spelen hierin een belangrijke rol.”, verteld Rick. “Ook zij komen binnen en presenteren hun ideeën en vragen.” Het Lab is momenteel betrokken in het MSc vak Context & Conceptualisation en het keuzevak Food & Eating Design. Daarnaast ondersteunen ze diverse Honours Programme projecten:

“Honours student Charlotte de Wit kwam recentelijk naar ons met de intentie om vleesproductie te verminderen. Het viel haar op dat sommige producten worden verkocht met een specifieke naam (zwarte bessensap bijvoorbeeld), terwijl ze voornamelijk bestaan uit andere ingrediënten (appelsap). Ze vroeg zich af of vleesproducten die per product minder vlees bevatten op een soortgelijke manier geproduceerd kunnen worden. Hoewel wij graag meer bedrijven bij ons Lab betrekken, denk ik dat het cruciaal voor ons is om een vruchtbare grond te blijven voor dit soort initiatieven.”